Ποιος είναι ο ρόλος της γυναικείας επιχειρηματικότητας στον κλάδο της υγείας;

O κλάδος της υγείας έχει αναδειχθεί σε φάρο ενδυνάμωσης για τις γυναίκες, καθώς αποτελεί έναν τομέα με ισχυρή γυναικεία παρουσία συγκριτικά με άλλους κλάδους. Αναλυτικότερα, οι γυναίκες αποτελούν την συντριπτική πλειοψηφία των εργαζομένων στον τομέα της υγείας στην Ευρώπη (70-80%), ενώ στις χώρες της Βαλτικής, τις χώρες του Βίσεγκραντ, τη Σλοβενία και την Πορτογαλία, η πλειοψηφία των γιατρών είναι γυναίκες.Ο δυναμικός ρόλος των γυναικών στον κλάδο της υγείας δεν περιορίζεται μόνο στην παροχή ιατρικών υπηρεσιών, αλλά περιλαμβάνει και το σημαντικό έργο των γυναικών στην παραγωγή φαρμακευτικών προϊόντων και ιατρικών συσκευών. Γυναίκες που πρωτοστατούν σε ιατρικές ανακαλύψεις, γυναίκες που ενσωματώνουν τις τεχνολογικές εξελίξεις σε καινοτόμα ιατρικά προϊόντα και λύσεις καθώς και γυναίκες που αφοσιώνονται στην ιατρική επιστήμη, υπηρετώντας το ασθενο-κεντρικό μοντέλο παροχής ιατρικών υπηρεσιών έχουν επιταχύνει τον θετικό μετασχηματισμό του κλάδου της υγείας. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η ειδικός, Monika Ślęzak «η καινοτομία με επικεφαλής τις γυναίκες αναδιαμορφώνει την υγειονομική περίθαλψη εστιάζοντας σε αυτό που πραγματικά έχει σημασία - την ευημερία των ασθενών, την προσβασιμότητα και τη βιωσιμότητα. Η προσέγγισή τους δεν είναι απλώς η δημιουργία νέων λύσεων· επανασχεδιάζει τις αξίες του κλάδου».

Με πρωτοβουλίες που εστιάζουν στη βιοτεχνολογία, τον ιατρικό εξοπλισμό και τις ψηφιακές λύσεις υγείας, αυτές οι ηγέτιδες στην παγκόσμια αγορά όχι μόνο ανατρέπουν το υπάρχον status quo, αλλά συμβάλλουν σημαντικά στη συνολική πρόοδο της παγκόσμιας υγειονομικής περίθαλψης. Η δέσμευσή τους να διευρύνουν τα όρια της καινοτομίας και να αντιμετωπίσουν ζωτικές προκλήσεις στον τομέα της υγείας προμηνύει ένα μέλλον στο οποίο η ισότητα των γυναικών στην επιχειρηματικότητα είναι κάτι περισσότερο από μια φιλοδοξία, αλλά μια πραγματικότητα. Αξίζει να σημειωθεί ότι σε αυτήν την προσπάθειά τους, οι γυναίκες επιχειρηματίες έχουν ως “συμμάχους” δημοκρατικές κυβερνήσεις σε πολλές χώρες του ανεπτυγμένου κόσμου που εργάζονται για την αύξηση της συμμετοχής των γυναικών σε διάφορους τομείς της οικονομίας, αναγνωρίζοντας τα πλεονεκτήματα που πηγάζουν από  την αυξημένη ενσυναίσθηση που τις διακρίνει. 

Αυτή η ενσυναίσθηση και η εστίαση στις ανάγκες των ασθενών μπορεί να αποτελέσει βασικό πλεονέκτημα στον κλάδο της υγειονομικής περίθαλψης, όπου ο απώτερος στόχος είναι η βελτίωση της υγείας των ασθενών. Εξάλλου, είναι ευρέως αποδεκτό ότι οι γυναίκες έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην αλλαγή του “κυρίαρχου παραδείγματος” στη σχέση ιατρού - ασθενούς, εισάγοντας νέα μοντέλα υγειονομικής φροντίδας που δίνουν προτεραιότητα στις ανάγκες και τις προτιμήσεις των ασθενών, αυξάνοντας τα ποσοστά ικανοποίησης των τελευταίων, αλλά και και βελτιώνοντας τα αποτελέσματα της υγείας τους. Γενικότερα, δεν θα ήταν υπερβολή να ισχυριστούμε ότι οι γυναίκες κατέχουν σύνολα δεξιοτήτων που μπορεί να είναι ιδιαίτερα πολύτιμα στον κλάδο της υγειονομικής περίθαλψης. Για παράδειγμα, είναι συχνά πιο ικανές στην προώθηση της συνεργασίας και της επικοινωνίας μεταξύ των μελών της ομάδας, κάτι που μπορεί να είναι κρίσιμο σε περιβάλλοντα υγειονομικής περίθαλψης, όπου η αποτελεσματική ομαδική εργασία είναι απαραίτητη για την παροχή υψηλής ποιότητας φροντίδας των ασθενών. 

 Παράλληλα, οι γυναίκες που τολμούν να κάνουν τα δικά τους, ανεξάρτητα βήματα στο ιατρικό επιχειρείν, παρέχοντας μια σειρά υπηρεσιών από την πρωτοβάθμια περίθαλψη έως την ειδική περίθαλψη  δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας, ενώ ταυτόχρονα λειτουργούν ως πρότυπα και για άλλες συναδέλφους τους.

Ιδιαίτερα,  η φιλοδοξία να επηρεάσουν θετικά την κοινωνία αποτελεί την κινητήρια δύναμη για πολλές γυναίκες που επιθυμούν να ασχοληθούν με τον ιατρικό τουρισμό. Η επιχειρηματικότητα στον τομέα του τουρισμού υγείας συχνά ευθυγραμμίζεται με τους προσωπικούς στόχους πολλών γυναικών, οι οποίες επιθυμούν να “δημιουργήσουν κάτι που έχει νόημα και αφήνει αντίκτυπο”.  Αυτός ο κλάδος, που δίνει έμφαση στην υγεία, την ευεξία και τη φροντίδα μοιάζει να είναι ευθυγραμμισμένος με τις βασικές αξίες πολλών γυναικών που επιθυμούν μέσα από τον επαγγελματικό τους ρόλο να συμβάλουν στην κοινωνική ευημερία. Υπερβαίνει τις απλές επιχειρηματικές επιδιώξεις, στοχεύοντας αντ'αυτού στην καλλιέργεια μιας πιο υγιούς, πιο ισορροπημένης κοινωνίας, δίνοντας προτεραιότητα στην ατομική υγεία.

Συνοψίζοντας, η δραστηριοποίηση των γυναικών στο χώρο της υγείας φέρνει νέες προοπτικές, καινοτόμες λύσεις και μια σταθερή δέσμευση για κοινωνική ευημερία, προαναγγέλλοντας ένα πολλά υποσχόμενο μέλλον για τον ιατρικό τουρισμό με επικεφαλής γυναίκες με όραμα.

Προκλήσεις & Εμπόδια

Ωστόσο, η επιρροή  και η συμβολή των γυναικών στον κλάδο της υγείας θα πρέπει να αξιολογηθούν  υπό το πρίσμα της ευρύτερης δυναμικής των φύλων στον παραγωγικό ιστό.  Αναμφισβήτητα έχει σημειωθεί μια αξιοσημείωτη μετατόπιση των γυναικών στην αμειβόμενη απασχόληση και, σταδιακά, σε ηγετικούς ρόλους, ωστόσο, οι κοινωνικοί κανόνες, οι εταιρικές πολιτικές,  το θεσμικό πλαίσιο και οι οικονομικές αναταραχές επηρεάζουν σημαντικά τις εκπαιδευτικές και επαγγελματικές επιλογές των γυναικών.

Πιο συγκεκριμένα, η περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοοικονομικούς πόρους αποτελεί σημαντικό εμπόδιο για τις γυναίκες επιχειρηματίες, ιδίως για όσες δραστηριοποιούνται σε τομείς που απαιτούν σημαντικές αρχικές επενδύσεις σε υποδομές, πιστοποίηση και προηγμένη τεχνολογία. Για παράδειγμα, η απαίτηση για σημαντικό αρχικό κεφάλαιο είναι ιδιαίτερα αυξημένη για τις γυναίκες που επιθυμούν να δραστηριοποιηθούν στον ιατρικό τουρισμό  λόγω των αυστηρών κανονιστικών προτύπων που διέπουν τις υπηρεσίες υγείας και την ενσωμάτωση του τουρισμού. 

Μια άλλη κρίσιμη πρόκληση είναι η εξισορρόπηση των επαγγελματικών δεσμεύσεων με τις προσωπικές και οικογενειακές ευθύνες.  Η επίτευξη αυτής της ισορροπίας αναδεικνύεται σε ένα ιδιαίτερα απαιτητικό εγχείρημα για τις γυναίκες, καθώς κοινωνικά υπάρχει η προσδοκία να λειτουργούν ως οι “βασικοί φροντιστές” για τις καθημερινές ανάγκες της οικογένειας.

 Μια ακόμη δυσκολία με την οποία συχνά έρχονται αντιμέτωπες οι γυναίκες είναι η κατάκτηση επαγγελματικών πεδίων που παραδοσιακά θεωρούνται ανδρικά “οχυρά”. Η έλλειψη ευκαιριών καθοδήγησης, επιχειρηματικών δικτύων και πρόσβασης σε γνώσεις ενός  κλάδου που ανδροκρατείται δημιουργεί πρόσθετες δυσκολίες στις γυναίκες που επιδιώκουν να εδραιώσουν τη θέση τους στην συγκεκριμένη αγορά.  Μάλιστα, τις περισσότερες φορές αυτή η αδυναμία αναγνώρισης της θετικής συμβολής των γυναικών σε ένα επαγγελματικό πεδίο   είναι   αποτέλεσμα παγιωμένων στερεοτύπων και προκαταλήψεων που θέλουν τις γυναίκες να στερούνται ιδιοτήτων όπως για παράδειγμα η επίλυση κρίσεων,  οι οποίες θεωρούνται ως εγγενές χάρισμα των ανδρών.

 Οι νεοσύστατες επιχειρήσεις στο χώρο της υγείας με επικεφαλής γυναίκες προωθούν πρωτοποριακές καινοτομίες, ωστόσο λαμβάνουν λιγότερο από το 2% της παγκόσμιας VC χρηματοδότησης - ένα εντυπωσιακό χάσμα που αντικατοπτρίζει βαθιά ριζωμένες προκαταλήψεις στις επενδύσεις. Στον τομέα της τεχνολογίας υψηλού επιπέδου, όπου οι επιστημονικές ανακαλύψεις διαμορφώνουν το μέλλον, οι αριθμοί είναι εξίσου δυσοίωνοι: μόνο το 15% της αρχικής χρηματοδότησης πηγαίνει σε επιχειρήσεις με επικεφαλής γυναίκες. Το πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη οράματος ή δυναμικού της αγοράς. Είναι ένα σύστημα που υποτιμά συνεχώς τις γυναίκες επιχειρηματίες.

Ενισχύοντας τη γυναικεία επιχειρηματικότητα στον κλάδο της υγείας

Οι γυναίκες επιχειρηματίες δεν καταρρίπτουν απλώς εμπόδια, αλλά χτίζουν ένα πιο συμπεριληπτικό πεδίο στην επιχειρηματικότητα στο χώρο της υγείας. Συνδυάζοντας ηγετικές ικανότητες με αυξημένη ενσυναίσθηση κι έχοντας μακρά εμπειρία στην αναγνώριση και αξιοποίηση επαγγελματικών ευκαιριών προκειμένου να αποδείξουν την αξία τους σε μια ανταγωνιστική αγορά εργασίας που τουλάχιστον αρχικά έμοιαζε να είναι προκατειλημμένη απέναντι στα επαγγελματικά εγχειρήματα με γυναίκεια σφραγίδα,  οι γυναίκες επιχειρηματίες ανοίγουν τον δρόμο για ένα μέλλον όπου ο κλάδος της υγείας μπορεί να είναι τόσο ποικιλόμορφος όσο και οι αποδέκτες των υπηρεσιών του.

Η βελτίωση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση, η διευκόλυνση των ευκαιριών δικτύωσης και επιχειρηματικής καθοδήγησης των γυναικών που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της υγείας αποτελούν βασικά ζητούμενα για τη δημιουργία ενός πιο δίκαιου επαγγελματικού περιβάλλοντος και την εμπέδωση μιας κουλτούρας του κλάδου που αγκαλιάζει την ισότητα των φύλων. Προς την κατεύθυνση της εξάλειψης των εμποδίων που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες που επιθυμούν να δραστηριοποιηθούν στο χώρο της υγείας σημαντικό ρόλο παίζουν πρωτοβουλίες όπως το EIT Health Women Entrepreneurship Bootcamp και το EIT Health Women InnoVenture. Αυτά τα προγράμματα προσφέρουν στοχευμένη υποστήριξη, καθοδήγηση και πρόσβαση σε επαγγελματικά δίκτυα για να βοηθήσουν τις γυναίκες επιχειρηματίες να κλιμακώσουν τον αντίκτυπο της δράσης τους.  Δίνοντας στις γυναίκες τα απαραίτητα εργαλεία για να πλοηγηθούν τόσο στον κλάδο της ιατρικής τεχνολογίας όσο και στο επενδυτικό τοπίο, το EIT Health δεν υποστηρίζει μόνο νεοσύστατες επιχειρήσεις με επικεφαλής γυναίκες. Διαμορφώνει ενεργά το μέλλον της καινοτομίας στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης.

 Η αντιμετώπιση των ανισοτήτων στο ιατρικό επιχειρείν δεν είναι απλώς θέμα δικαιοσύνης. Είναι μια  επιτακτική ανάγκη για το μέλλον της υγειονομικής περίθαλψης.  Η στήριξη της γυναικείας επιχειρηματικότητας στο χώρο της υγείας δεν θα λειτουργήσει μόνο ως μοχλός ανάπτυξης για την οικονομία, αλλά πολύ περισσότερο θα συμβάλει στην προώθηση της ιατρικής καινοτομίας, καθώς και στη βελτίωση των αποτελεσμάτων της ιατρικής φροντίδας για τους ασθενείς.

Aπό Yγεία & Επιχειρείν News Team